descriptionTreść orzeczenia

Postanowienie z dnia 5 sierpnia 2005 r.

Sygn. akt II PZ 20/05

Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Józef Iwulski (sprawozdawca), Maria Tyszel.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2003 r. [...] Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Prudniku zasądził od pozwanych Zakładów Przemysłu Bawełnianego „F.” SA w P. na rzecz powoda Stanisława S. kwotę 6.852 zł tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia i oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Apelacje od tego wyroku wniosły obie strony. Postanowieniem z dnia 23 lutego 2004 r. Sąd Rejonowy odrzucił apelację powoda, gdyż wyrok z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi powoda w dniu 4 lutego 2004 r., a apelacja została wysłana pocztą w dniu 19 lutego 2004 r., czyli po terminie, który upłynął w dniu 18 lutego 2004 r. Odpis postanowienia o odrzuceniu apelacji doręczono pełnomocnikowi powoda w dniu 8 marca 2004 r. W dniu 16 marca 2004 r. powód wysłał pocztą apelację z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, powołując się na chorobę jego pełnomocnika trwającą od 17 lutego 2004 r. do 9 marca 2004 r. Postanowieniem z dnia 18 marca 2004 r. Sąd Rejonowy przywrócił powodowi termin do wniesienia apelacji.

Postanowieniem z dnia 28 października 2004 r. [...] Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu odrzucił apelację powoda. Sąd Okręgowy uznał, że brak było podstaw do przywrócenia powodowi terminu do wniesienia apelacji. Sąd podniósł, że pełnomocnik powoda wniósł apelację w dniu 19 lutego 2004 r. Skoro korzystanie przez pełnomocnika powoda ze zwolnienia lekarskiego od dnia 17 lutego 2004 r. nie stanowiło przeszkody do sporządzenia w dniu 18 lutego 2004 r. apelacji i jej przesłania do Sądu w dniu następnym, to - zdaniem Sądu Okręgowego - nie istniała wówczas przeszkoda do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek taki został złożony dopiero w dniu 16 marca 2004 r., co zdaniem Sądu Okręgowego oznacza, że nastąpiło uchybienie terminu określonego w art. 169 § 1 k.p.c. Na postanowienie to powód wniósł zażalenie, w którym wywiódł w szczególności, że jego pełnomocnik w okresie od 17 lutego 2004 r. do 9 marca 2004 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Apelacja została sporządzona (przygotowana) przed dniem 17 lutego 2004 r., ponieważ powód był zainteresowany szybkim zakończeniem sprawy. Pełnomocnik powoda, mimo że był chory, wydrukował i podpisał apelację, a następnie poprosił radcę prawnego R.N. o jej wysłanie do Sądu. Ten uczynił to w dniu 19 lutego 2004 r., gdyż „ze względu na stan chorobowy, został błędnie poinformowany przez pełnomocnika powoda, iż termin do złożenia apelacji upływa właśnie w tym dniu". Powód uważa, że niezwłocznie po ustaniu przeszkody w postaci choroby pełnomocnika, w dniu 16 marca 2004 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje

Zgodnie z art. 168 § 1 k.p.c., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 169 § 1 k.p.c.). Skoro powód twierdzi, że przyczyną uchybienia terminu do wniesienia apelacji była choroba pełnomocnika trwająca od 17 lutego 2004 r. do 9 marca 2004 r., to termin określony w art. 169 § 1 k.p.c. został zachowany. Powód złożył bowiem wniosek o przywrócenie terminu w dniu 16 marca 2004 r., czyli w ciągu tygodnia od ustania choroby (od dnia 9 marca 2004 r.), która jego zdaniem była przyczyną uchybienia terminu do wniesienia apelacji. Występujący w sprawie problem nie polega więc na uchybieniu (zachowaniu) terminu z art. 169 § 1 k.p.c., lecz na ocenie, czy choroba pełnomocnika powoda trwająca od dnia 17 lutego 2004 r. do 9 marca 2004 r. usprawiedliwia wniesienie apelacji po terminie. Sąd Okręgowy pośrednio dokonał oceny w tym zakresie, stwierdzając, że skoro powód złożył apelację w dniu 19 lutego 2004 r., to trwająca wówczas choroba pełnomocnika nie usprawiedliwia wniesienia jej po terminie. Ocena ta jest przedwczesna. Rzeczywiście można przyjąć, że nie każda choroba usprawiedliwia przekroczenie terminu (por. postanowienie z dnia 27 października 1998 r., I PKN 385/98, OSNAPiUS 1999 nr 23, poz. 753). Zważyć jednak trzeba, że brak winy strony w niedokonaniu czynności procesowej w terminie (art. 168 § 1 k.p.c.) należy analizować z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. np. wyrok z dnia 13 maja 1994 r., I PRN 21/94, OSNAPiUS 1994 nr 5, poz. 85). Zasadę tę należy odnieść do czynności fachowego pełnomocnika strony. Dokonanie przez pełnomocnika czynności procesowej, mimo że istniała przyczyna usprawiedliwiająca jej niedokonanie, nie może obrócić się na niekorzyść strony. Jeżeli więc choroba pełnomocnika powoda była tego rodzaju, że usprawiedliwiała złożenie apelacji dopiero po jej ustaniu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, to wniesienie apelacji w czasie choroby, a więc ze starannością przekraczającą staranność należytą, nie może prowadzić do oceny, iż przekroczenie terminu nastąpiło w sposób zawiniony.

Okoliczności dotyczących takiej oceny Sąd Okręgowy nie ustalił oraz nie rozważył i dlatego należało uznać, że zaskarżone postanowienie zostało wydane przedwcześnie, co prowadzi do jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 39815

§ 1 w związku z art. 3941

§ 3 k.p.c.