Treść orzeczenia
Sygn. akt II CZ 106/14
Postanowienie
Dnia 6 lutego 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Zbigniew Kwaśniewski
SSA Jacek Grela
w sprawie ze skargi W. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 21 marca 2012 r. wydanego w sprawie z wniosku M. K. przy uczestnictwie M. S., Ł. K. i W. K. o podział majątku wspólnego i dział spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 lutego 2015 r., zażalenia uczestnika postępowania W. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 21 maja 2014 r., uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy w Ł. postanowieniem z dnia 21 maja 2014 r. odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia tego Sądu z dnia 21 marca 2012 r., którym dokonał podziału majątku wspólnego M. K. i I. K. oraz działu spadku po I. K., wobec nieuzupełnienia w terminie braków formalnych skargi. W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł o jego uchylenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od orzeczeń i na podstawach wskazanych w art. 4241 § 1 k.p.c.
Poza wynikającym z art. 871
§ 1 k.p.c. wymaganiem odnośnie przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, koniecznością uiszczenia opłaty określonej przepisami ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398), zachowaniem terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia z art. 4246 § 1 k.p.c. oraz zamieszczeniem konstrukcyjnych elementów z art. 4245 § 1 k.p.c., których pominięcie jest brakiem istotnym, nienaprawialnym, implikującym odrzucenie skargi a limine, powinna ona także czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego i zawierać odpowiednią liczbę odpisów (art. 4245 § 2 k.p.c.).
W razie stwierdzenia niezachowania tych ostatnich (tj. niezachowania wymagań stawianych pismu procesowemu lub niedołączenia odpisów skargi) przewodniczący wzywa o poprawienie lub uzupełnienie skargi. W wezwaniu, które przybiera formę zarządzenia przewodniczący winien dokładnie oznaczyć braki formalne pisma oraz sposób ich usunięcie, bowiem niezachowanie tego wymagania pozbawia sąd możliwości zastosowania sankcji w postaci odrzucenia skargi (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2005 r., III UZ 20/04, (OSNP 2005, nr 16, poz. 258) oraz z dnia 23 listopada 2005 r., II CZ 100/05, niepubl.).
Dopiero wniesienie skargi nieopłaconej, sporządzonej z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c. oraz nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków dotyczących warunków formalnych skargi obliguje sąd, do którego skarga wpłynęła, do jej odrzucenia (art. 4246
§ 3 k.p.c.).
Tak ukształtowany katalog przesłanek odrzucenia skargi przez sąd drugiej instancji jest wyczerpujący. O ile w świetle art. 4248 k.p.c. kontrola skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przez Sądu Najwyższy obejmuje wszystkie przypadki dopuszczalności tego środka zaskarżenia, o tyle kompetencje sądu drugiej instancji są w tym zakresie ograniczone. Odrzucenie skargi niedopuszczalnej z innych przyczyn, zastrzeżone jest do kompetencji Sądu Najwyższego. Ocena prawidłowości i dopuszczalności skargi w innych aspektach niż wskazane w tym przepisie (oraz kontrola prawidłowości wykonania przez sąd, który wydał zaskarżonego orzeczenie obowiązków z art. 4246 k.p.c.) pozostawiona została wyłącznie Sądowi Najwyższemu.
Dlatego w orzecznictwie przyjmuje się, że sąd drugiej instancji może na podstawie art. 4246
§ 3 k.p.c. odrzucić skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia tylko w sytuacjach opisanych hipotezą zawartej w tym przepisie normy prawnej, zaś w razie zaistnienia innych przesłanek niedopuszczalności skargi właściwym do jej odrzucenia jest Sąd Najwyższy stosownie do art. 4248
§ 1 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 17 czerwca 2005 r., III CZ 49/05, OSNC 2005, nr 10, poz. 180; z 20 czerwca 2006 r., II BZP 1/06, OSNP 2007, nr 11-12, poz. 161).
W przedmiotowej sprawie skarżący zarządzeniem z dnia 10 kwietnia 2014 r. został wezwany do uzupełnienie braków formalnych skargi przez wskazanie czy orzeczenie jest zaskarżone w całości czy w części, podanie nr PESEL oraz dołączenie 3 odpisów pisma uzupełniającego dla uczestników oraz 2 odpisów dla Sądu Najwyższego.
Obowiązek ten wypełnił składając pismo procesowe z dnia 13 maja 2014 r., którym uzupełnił powyższe braki. Godzi się zauważyć, że skarga wraz z odpisami została złożona w odpowiedniej ilości egzemplarzy w chwili jej wnoszenia. Oznacza to, że w rozpatrywanym wypadku nie doszło do uchybienia warunkom formalnym skargi, co otwiera możliwości nadania skardze dalszego biegu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 39815 § 1 w zw. z art. 3941
§ 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.