Treść orzeczenia
Sygn. akt II CNP 90/07
Postanowienie
Dnia 6 lipca 2007 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Mirosław Bączyk
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 lipca 2007 r. skargi PB o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 29 marca 2005 r., sygn. akt [...] wydanego w sprawie z powództwa JM przeciwko PB i SŁ o zapłatę, odrzuca skargę.
Uzasadnienie
Pozwany – PB wniósł o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty z dnia 29 marca 2005 r., wydanego przez Sąd Rejonowy. Wskazał, że nakaz ten narusza przepisy art. 58 § 2 i 3 k.c., ponieważ obejmuje również odsetki umowne w zakresie, w jakim postanowienie zawartej między stronami umowy było nieważne. W ocenie skarżącego, wydanie zaskarżonego orzeczenia spowodowało „nieobliczalną, wręcz gigantyczną szkodę dla pozwanego, niewspółmierną z kwotą długu.” Wyjaśnił też, że nakaz zapłaty nie został zaskarżony w normalnym trybie, ponieważ „pozwany uznał dług główny i zapłacił go”, ale w żaden sposób, uwzględniając przy tym obiektywny miernik tzw. rozsądnego człowieka, pozwany nie mógł przewidzieć i założyć, iż odsetki umowne kilkanaście razy przekroczą wysokość długu głównego. Według skarżącego, w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja wyjątkowo określona w art. 4241 § 2 k.p.c., gdyż niezgodność z prawem wspomnianego nakazu zapłaty z dnia 29 marca 2005
r. oznacza naruszenie podstawowych zasad porządku prawnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Nie można podzielić stanowiska skarżącego, że zachodzi wyjątkowy wypadek usprawiedliwiający możliwość domagania się stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego nakazu Sądu Rejonowego z dnia 29 marca 2005 r.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono już to, że pojęcie „wyjątkowego wypadku” (art. 4241
§ 2 k.p.c.) odnosi się do przyczyn niezgodności z prawem kwestionowanego orzeczenia Sądu pierwszej instancji oraz powodów, dla których strona nie skorzystała z możliwości jego zaskarżenia (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2006 r., II CNP 85/06 nieopubl.). W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06 (OSNC 2006, z. 6, poz. 115) wyjaśniono, że za wypadek wyjątkowy w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c. można przykładowo uznać nieskorzystanie przez stronę z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu ciągłej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub też błędnej informacji udzielonej przez pracownika sądu. Sytuacja taka nie zachodzi w niniejszej sprawie. Nieświadomość strony co do konsekwencji prawnych braku zaskarżenia orzeczenia Sądu, wydanego na podstawie umowy łączącej strony, nie może być uznana za „wyjątkowy wypadek” w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c., usprawiedliwiający nie wniesienie środków zaskarżenia. Ponadto w wypadku powołania się w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia na naruszenie „podstawowych zasad porządku prawnego”, niezbędne jest bliższe wykazanie tego, że dana zasada istnieje i ma podstawowe znaczenie dla porządku prawnego (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 22 lutego 2006 r., IV CNP 11/06 nieopubl. I z dnia 22 listopada 2006 r., V CNP 140/06, niopubl.). W skardze skarżącego brak jest odpowiedniego wywodu w tym zakresie.
Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c. w zw. z art. 42412 k.p.c. orzekł jak w sentencji.