Treść orzeczenia
Wyrok z dnia 10 listopada 1999 r.
Sygn. akt I PKN 355/99
Brak umiejętności organizacyjnych może stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi zatrudnionemu na stanowisku kierowniczym, pomimo wysokiej oceny jego kwalifikacji zawodowych.
Przewodniczący: SSN Barbara Wagner (sprawozdawca), Sędziowie SN: Andrzej Kijowski, Walerian Sanetra.
Sąd Najwyższy, rozpoznaniu w dniu 10 listopada 1999 r. sprawy z powództwa Mariusza S. przeciwko Kazimierzowi W. prowadzącemu Firmę „T.” w S. o przywrócenie do pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni z dnia 23 lutego 1999 r. [...] oddalił kasację.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni wyrokiem z dnia 23 lutego 1999 r. [...] oddalił apelację Mariusza S. od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Gdańsku z dnia 2 listopada 1998 r. [...], oddalającego powództwo apelującego o przywrócenie do pracy w Firmie „T.” w S. - Kazimierza W.
Sąd ustalił, że powód został zatrudniony u pozwanego w dniu 12 maja 1997 r. na podstawie umowy o pracę na okres próbny do 12 lipca 1997 r. na stanowisku zastępcy dyrektora d/s technicznych. Aneksem z dnia 1 lipca 1997 r. umowę tę przedłużono na czas nie określony. Mariusza S. zapoznano z zakresem jego obowiązków na stanowisku pracy, a także z obowiązkami wynikającymi z wymogów przewidzianych certyfikatem ISO 9001. Do jego obowiązków należało: nadzorowanie prac działu mechanicznego, planowanie remontów, zabezpieczenie w części zamienne, współpraca z kooperantami w zakresie napraw i remontów, modernizacja maszyn. Powód był apodyktyczny; podległym pracownikom narzucał zakres prac w sposób bezdyskusyjny. Nie konsultował swoich decyzji ani z Kazimierzem W., ani z kierownikiem działu handlowo – produkcyjnego, z którym dział techniczny współpracował. Udzielał błędnych informacji co do czasu remontu maszyn. Niektóre maszyny w zakładzie nie funkcjonowały albo zbyt długo trwała ich naprawa. Powód nie wykonywał zleconych mu zadań. Nie rozwiązał „ sprawy trzech zatrudnionych w zakładzie elektryków” przez opracowanie takiej organizacji ich pracy, by elektryk był obecny w zakładzie przez cały dzień pracy. Nie wywiązywał się z obowiązku współpracy z działem administracyjnym w sprawie zakupu maszyn. Odmawiał przyjmowania adresowanej do niego imiennie korespondencji. Opuszczał stanowisko pracy bez poinformowania o tym przełożonego.
W dniu 16 lutego 1997 r. pozwany wypowiedział Mariuszowi S. umowę o pracę, wskazując jako przyczynę rozwiązania stosunku pracy „niewystarczające zdolności organizacyjne na zajmowanym stanowisku”.
W ocenie Sądu, podana przez pracodawcę przyczyna uzasadnia, stosownie do art. 45 § 1 KP, wypowiedzenie umowę o pracę. Wypowiedzenia nie muszą uzasadniać przyczyny zależne od pracownika, a zwłaszcza przez niego zawinione. Pracodawcy przysługuje prawo doboru pracowników, od współpracy z którymi zależy prawidłowa i harmonijna działalność zakładu. W stosunku do osób na stanowiskach kierowniczych należy stosować surowsze kryteria w ocenie ich pracy. W rozpoznawanej sprawie nie zostały naruszone przepisy regulujące ten sposób rozwiązywania umów o pracę.
Wyrok ten Mariusz S. zaskarżył kasacją. Wskazując jako jej podstawy naruszenie prawa materialnego „ poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w szczególności art. 45 KP przez przyjęcie, że wypowiedzenie powodowi umowy o pracę jest uzasadnione, a zatem roszczenie powoda o przywrócenie do pracy pozbawione jest podstaw prawnych" oraz „ nie wyjaśnienie wszystkich istotnych w sprawie okoliczności wskutek nie uwzględnienia zgłoszonych przez powoda wniosków dowodowych”, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu lub Sądowi Rejonowemu „przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych”, lub „o orzeczenie przywrócenia do pracy na poprzednio zajmowanym stanowisku”. W odczuciu skarżącego Sądy nie wyjaśniły dostatecznie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. „Styl pracy powoda przynosił wymierne efekty”. O jego fachowości i zdolnościach organizacyjnych świadczy skrócenie okresu próbnego, a także pozytywne zaopiniowanie przez pozwanego wniosku o szkolenie na studium MBA Uniwersytetu G. Zarzut podany na uzasadnienie wypowiedzenia jest nieprecyzyjny i nieostry. W zakładzie pozwanego nie było bowiem wewnętrznych aktów organizacyjnych, które regulowałyby zasady współpracy między kierownikami poszczególnych jednostek.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Wnoszący kasację nie skonkretyzował zarzutu procesowego, nie wskazał jakie przepisy naruszył Sąd wyrokując w sprawie. Nie określił jaki owe ewentualne uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy, co zgodnie z art. 3931 pkt 2 KPC, stanowi ustawową przesłankę zasadności kasacji. Ogólne sformułowanie podstawy kasacyjnej, że Sąd nie wyjaśnił „wszystkich istotnych w sprawie okoliczności wskutek nieuwzględnienia zgłoszonych przez powoda wniosków dowodowych”, nie wystarcza do weryfikacji tego zarzutu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.
Sąd nie ma obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego ponad potrzebę procesową wynikającą z art. 217 § 2 KPC. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd wskazał jakie okoliczności miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, na podstawie jakich środków dowodowych dokonał ustaleń faktycznych, których dowodów nie uwzględnił i dlaczego. Zgłoszone przez powoda wnioski dowodowe zmierzały w kierunku wykazania, że posiada on wysokie kwalifikacje zawodowe. Jednak umiejętności i kwalifikacji zawodowych powoda, co w motywach zaskarżonego wyroku znalazło wyraz, nikt nie kwestionował. Zastrzeżenia pracodawcy dotyczyły braku umiejętności organizacyjnych i pracy zespołowej Mariusza S.
W ustalonym przez Sąd stanie faktycznym, który, wobec niezakwestionowania go skutecznie przez powoda, należy uznać za niewadliwy i którym związany jest także Sąd Najwyższy rozpoznając kasację, zarzut naruszenia art. 45 § 1 KP nie jest usprawiedliwiony. Wypowiedzenie jest zwykłym sposobem rozwiązywania umów o pracę na czas nie określony. Dlatego zgodzić się należy z poglądami, które Sąd drugiej instancji wyraził w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że „przyczyna wypowiedzenia nie musi mieć szczególnej wagi czy nadzwyczajnej doniosłości”, „pracodawca ma prawo do zatrudniania pracowników dających najlepszą gwarancję wykonywania obowiązków w sposób przez niego oczekiwany”, zaś od pracowników zatrudnionych na stanowiskach kierowniczych pracodawca „może wymagać prawidłowego organizowania pracy, koordynacji podejmowanych przezeń działań tak z bezpośrednim przełożonym, jak i podległym pracownikiem kierującym i organizującym pracę zespołu ludzi”.
Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy, stosownie do art. 39312 KPC, orzekł jak w sentencji.