Treść orzeczenia
Sygn. akt I CZ 54/09
Postanowienie
Dnia 5 listopada 2009 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Zbigniew Kwaśniewski
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie z wniosku J.Ś. i R.G. przy uczestnictwie E.Ś. o stwierdzenie nabycia służebności gruntowej przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 listopada 2009 r., zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w O. z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie i zasądza od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawców kwoty po 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 13 maja 2009 r. Sąd Okręgowy w O. odrzucił apelacje wnioskodawców J.Ś. i R.G. oraz uczestnika E.Ś. od postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia 11 lutego 2009 r.
Zażalenie od tego postanowienia wniósł uczestnik postępowania E.Ś. zaskarżając je w części odrzucającej jego apelację. Postanowieniu Sądu Okręgowego zarzucił naruszenie art. 1302
§ 3 w związku z art. 373 k.p.c. oraz art. 4 ust. 1 w związku z art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2005, Nr 167, poz. 1398 ze zm.) przez ich błędną wykładnię i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Zażalenie uczestnika postępowania E.Ś. jest nie uzasadnione. Sąd Okręgowy w O. przyjął trafnie, że w sprawie zachodzi współuczestnictwo formalne, o którym mowa w art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c. Przepis art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2005, Nr 167, poz. 1398 ze zm. – dalej u.k.s.c.) przyjmuje, jako zasadę, iż opłatę sądową pobiera się od pisma podlegającego opłacie. Jednakże w przypadku współuczestnictwa formalnego, kiedy roszczenia lub zobowiązania kilku osób są jednego rodzaju i są oparte na jednakowej podstawie faktycznej i prawnej, każdy współuczestnik uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego roszczenia lub zobowiązania, gdyż w takim przypadku jest tyle wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia), ilu jest współuczestników wnoszących jedno pismo (por. postanowienie SN z dnia 26 maja 1998 r., III CZP 69/98 – niepubl.). Dał temu również wyraz Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2008 r., IV CZ 7/08 – niepubl., stwierdzając, że w sytuacji, gdy współuczestnictwo jest tylko formalne, każdy ze współuczestników powinien uiścić opłatę od apelacji oddzielnie, stosownie do swojego roszczenia. Zatem w sytuacji, gdy w jednym postępowaniu rozpoznano faktycznie dwa wnioski o stwierdzenie zasiedzenia służebności, apelacja uczestnika postępowania, dotycząca całego postanowienia Sądu Rejonowego, które ich dotyczyło, podlegała opłacie w wysokości 400 zł. Sąd Okręgowy zasadnie zatem ocenił, że apelacja wniesiona przez uczestnika postępowania nie została opłacona należycie.
Wiedzy o obowiązku uiszczenia w terminie prawidłowej co do wysokości opłaty od pisma lub środka zaskarżenia, który podlega opłacie, nie można uznać za zbyt wygórowane wymaganie wobec zawodowego pełnomocnika (por. uzasadnienie uchwały SN z dnia 20 maja 2003 r., III CZP 16/03, OSNC 2004 nr 3, poz. 33). Nie można podzielić zatem oceny skarżącego, że wykładnia art. 4 ust. 1 w zw. z art. 39 ust. 1 u.k.s.c., której dokonał Sąd Okręgowy była zbyt formalistyczna i spowodowała naruszenie wymogu sprawiedliwości orzeczenia.
Z tych względów na podstawie art. 3941
§ 3 w związku z art. 38914 k.p.c.,
Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 3941 § 3 oraz w związku z art. 391 i 39821 k.p.c.